Τον Δεκέμβριο του 1983, η Σάμος φιλοξένησε την Α΄ Διάσκεψη των Νομαρχιακών Συμβουλίων του Αιγαίου. Στο νησί έφτασε ο πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου, συνοδευόμενος από κυβερνητικό κλιμάκιο. Η συνάντηση είχε ως στόχο τον κοινό αναπτυξιακό σχεδιασμό των νησιών και την ανάδειξη των ιδιαίτερων προβλημάτων της νησιωτικής περιφέρειας.
Η Διάσκεψη συνέδεσε την αποκέντρωση με τον σχεδιασμό για την ανάπτυξη του Αιγαίου. Στο επίκεντρο βρέθηκαν ζητήματα υποδομών, μεταφορών, ενίσχυσης του πρωτογενούς τομέα και πρόσβασης στην ανώτατη εκπαίδευση. Η παρουσία του πρωθυπουργού έδωσε στη διοργάνωση πολιτικό βάρος, ενώ η υποδοχή του στην πλατεία Πυθαγόρα έγινε μια βροχερή ημέρα του Δεκεμβρίου.
Η επίσημη ίδρυση του Πανεπιστημίου Αιγαίου έγινε λίγους μήνες αργότερα, με το Π.Δ. 83/1984, στις 20 Μαρτίου 1984. Στη Διάσκεψη του 1983 παρουσιάστηκε το σχέδιο ενός πανεπιστημίου με παρουσία σε περισσότερα νησιά. Η Σχολή Θετικών Επιστημών με έδρα το Καρλόβασι ιδρύθηκε το 1997, ενώ το Τμήμα Μαθηματικών ξεκίνησε τη λειτουργία του το 1987.
Οι προτεραιότητες για τη νησιωτική ανάπτυξη
Στο πλαίσιο της Διάσκεψης τέθηκαν ζητήματα που αφορούσαν άμεσα τη Σάμο και τη σύνδεσή της με τα υπόλοιπα νησιά του Αιγαίου. Στις προτεραιότητες περιλαμβάνονταν λιμενικές παρεμβάσεις στο Βαθύ και στο Καρλόβασι, τακτικότερες ενδοπεριφερειακές ακτοπλοϊκές συνδέσεις, έργα στο αεροδρόμιο, βελτιώσεις στο οδικό δίκτυο και μέτρα στήριξης των αγροτών και της σαμιακής οινοποιίας.
Η συζήτηση για την ανώτατη εκπαίδευση συνδέθηκε με την προοπτική ενός πανεπιστημίου-δικτύου, που θα αναπτυσσόταν σε νησιά του Αιγαίου. Για τη Σάμο, το σχέδιο προέβλεπε πανεπιστημιακή παρουσία στο Καρλόβασι, η οποία διαμορφώθηκε τα επόμενα χρόνια.
Κάτω: Μέλη του τότε Δημοτικού Συμβουλίου Σαμίων περιμένουν με ομπρέλες τον πρωθυπουργό στην πλατεία Πυθαγόρα, καθώς βρέχει.
Η επίσκεψη πραγματοποιήθηκε σε περίοδο έντασης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις, μετά την ανακήρυξη του ψευδοκράτους στην Κύπρο στα τέλη του 1983. Η παρουσία του πρωθυπουργού σε νησί του Ανατολικού Αιγαίου είχε έντονο συμβολισμό. Στην ομιλία του στην πλατεία Πυθαγόρα υπογράμμισε τη σημασία της αμυντικής θωράκισης των νησιών και της στήριξης των τοπικών φρουρών, μεταφέροντας το μήνυμα ότι «το Αιγαίο ανήκει στους κατοίκους του».
Το κυβερνητικό κλιμάκιο στη Σάμο
Τον πρωθυπουργό συνόδευε κυβερνητικό κλιμάκιο. Στη φωτογραφία διακρίνεται με μπεζ καμπαρντίνα ο τότε υπουργός Εσωτερικών Μένιος Κουτσόγιωργας. Δίπλα του, στα δεξιά, βρίσκεται ο εξωκοινοβουλευτικός υφυπουργός Παιδείας Πέτρος Μόραλης, πατέρας του σημερινού δημάρχου Πειραιά Γιάννη Μόραλη. Πίσω από τον Πέτρο Μόραλη διακρίνεται ο τότε γραμματέας της Νομαρχιακής Οργάνωσης του ΠΑΣΟΚ στη Σάμο Γιώργος Γεωργιάδης.
Η δεξίωση στο Δημαρχιακό Μέγαρο
Στο Δημαρχιακό Μέγαρο Σαμίων πραγματοποιήθηκε δεξίωση προς τιμήν του πρωθυπουργού. Σε ένα χαρακτηριστικό στιγμιότυπο, ο Ανδρέας Παπανδρέου κάνει πρόποση με σαμιώτικο μοσχάτο γλυκό κρασί. Αριστερά του βρίσκεται ο τότε υπουργός Εσωτερικών Μένιος Κουτσόγιωργας και στο κέντρο ο παπά Νικόλας.
Οι φωτογραφίες προέρχονται από το βιβλίο του Νίκου Νόου, Τριάντα πέντε χρόνια με το φακό της επικαιρότητας 1960–1995, εκδόσεις Απόπλους, 2007.